TRẺ CHẬM NÓI CÓ PHẢI TỰ KỈ KHÔNG?

TRẺ CHẬM NÓI CÓ PHẢI TỰ KỈ KHÔNG?

Không ít em bé được cha mẹ đưa đến khám tại Trung tâm Tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh chỉ đơn thuần bị chậm nói chứ không phải tự kỷ. Vậy, làm thế nào để phân biệt được 2 hội chứng có nhiều biểu hiện rất giống nhau và dễ gây nhầm lẫn này?

Một giờ học tăng cường giao tiếp tại Trung tâm tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh

Bé Nguyễn Duy H. (Hà Nội) đã 18 tháng tuổi nhưng chưa bập bẹ được từ nào. Qua tìm hiểu trên mạng, mẹ bé nhận thấy con mình có tới 18 biểu hiện của trẻ tự kỷ. Ví dụ như: Chậm nói, không quay lại khi người lớn gọi, ít nhìn vào mắt người đối diện, hay cào cấu, đập người khác, nhại lời, xoay tròn người, kiễng chân… Lo lắng con mình có thể bị tự kỷ, gia đình đã đưa bé đến khám tại Trung tâm Tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh. Qua thăm khám lâm sàng, kiểm tra bằng các thang đo tâm lí có độ tin cậy cao, các chuyên gia đã đưa ra chẩn đoán ban đầu bé bị rối loạn ngôn ngữ chứ không phải tự kỷ.

Internet chỉ là tham khảo

H có nhiều dấu hiệu giống trẻ tự kỷ như: Không nhìn vào mắt người khác, không có phản xạ khi bố mẹ âu yếm vuốt ve, khi đưa một vật gì đó thì không quan tâm đến phản ứng của người khác. Nhưng bé vẫn có sự tương tác qua lại, muốn được chú ý khi đưa vật dụng cho bố mẹ. Ở trẻ tự kỷ, gặp ai cũng chỉ lặp lại một từ “Xin mẹ” mà không biết thay đổi đại từ nhân xưng. Nhưng bé H. vẫn có thể phân biệt và nói được rõ ràng “xin cô”, “xin ông”, “xin bà”…
Chậm nói thường là do là bản thân trẻ gặp khó khăn với ngôn ngữ, môi trường không thuận lợi. Vì thế, theo chuyên gia tâm lý Nguyễn Thị Thanh – Giám đốc Trung tâm tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh, trẻ bị chậm nói đơn thuần nếu can thiệp về ngôn ngữ hợp lý thì sau 3 – 6 tháng sẽ tương đối ổn định. Sau khi giáo viên ngôn ngữ sử dụng các bài tập trị liệu, cùng chơi và hướng dẫn các bài tập ngôn ngữ với bé H, cháu đã có nhiều biểu hiện tiến bộ, biết nói bập bẹ những từ mà trẻ cùng lứa có thể phát âm được như “bà”, “ạ”, “xin”… Khi ngôn ngữ dần cải thiện, bé H. đã biết giao tiếp hơn, các biểu hiện khó chịu, hay đánh người khác cũng mất đi.

Cách phân biệt chậm nói và tự kỷ

Chuyên gia tâm lý Nguyễn Thị Thanh cho biết, không ít trẻ chậm nói đã đến khám tại Trung tâm Tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh với lý do nghi bị tự kỷ. Sự nhầm lẫn đó thực ra là dễ hiểu. Các bậc phụ huynh cũng không nên quá lo lắng mà đánh đồng những biểu hiện, hành vi của hai hội chứng này.

Tổ chức trò chơi – một cách hiệu quả nhằm tăng cường giao tiếp, tương tác và vốn ngôn ngữ cho trẻ.

Tiêu chuẩn để chẩn đoán và khẳng định trẻ tự kỷ phải dựa trên rất nhiều yếu tố theo tiêu chuẩn quốc tế, hội đủ 3 biểu hiện: Giảm tương tác xã hộigiảm giao tiếp ngôn ngữ và có hành vi bất thường. Với giảm tương tác, bé ít nhìn mắt, ít dùng ngón tay chỉ trỏ, ít cử chỉ giao tiếp, không chơi với bạn, gọi ít quay lại, không khoe, không chia sẻ quan tâm với người khác… Trong giảm giao tiếp, bé chậm nói, nhại lời, phát âm vô nghĩa, giọng nói khác thường, không biết chơi giả vờ, ngôn ngữ có xuất hiện nhưng sau đó lại mất… Còn các hành vi bất thường là: Hay cầm lâu một thứ gì đó, cuốn hút quá mức với tivi, logo sách, chữ, số bấm nút đồ điện, đi kiễng chân, chạy vòng quanh, nhìn tay, ăn ít nhai…
Như vậy, điểm phân biệt rõ nét nhất của hội chứng tự kỷ là ngoài hạn chế giao tiếp ngôn ngữ, trẻ còn hạn chế biểu hiện cảm xúc tương tác như cáu gắt, tự làm đau bản thân. Đặc trưng nhất là tránh giao tiếp bằng mắt – mắt, ngay cả với người thân, hoặc né tránh chơi đùa với trẻ khác.

Dù mắc chứng chậm nói hay tự kỷ thì các bé luôn cần được điều trị sớm ngay từ khi phát hiện bệnh và được hướng dẫn tập luyện bởi các bác sĩ, chuyên gia tâm lý. Khi đưa trẻ đến khám, các bác sĩ sẽ đưa ra chẩn đoán ban đầu, sau từ 10 – 15 buổi trị liệu, dựa trên kết quả phản ứng của trẻ để tiếp tục kết luận chính xác trẻ có vấn đề gì nhằm có hướng điều trị cụ thể.
Chứng chậm nói có thể điều trị khỏi. Còn với trẻ tự kỷ, các phương pháp điều trị sẽ giúp bé cải thiện chức năng tương tác, hành vi, ngôn ngữ, giúp bé ổn định và phát triển gần như trẻ bình thường. Việc phát hiện muộn các triệu chứng liên quan, sức khỏe tâm lý của trẻ sẽ hạn chế rất nhiều kết quả trị liệu, ảnh hưởng đến tiến trình phát triển ngôn ngữ và khả năng xã hội hóa của trẻ. Vì vậy, cha mẹ cần chú ý quan sát các biểu hiện của trẻ để phát hiện sớm các triệu chứng này và có kế hoạch giúp đỡ hiệu quả.

Trung tâm tư vấn và can thiệp sớm Phương Thanh luôn là một địa chỉ tin cậy và uy tín, hỗ trợ phụ huynh trong việc thăm khám, đánh giá các vấn đề tâm lí của trẻ.

 

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *